این روزها ، یکی از سایتهایی که مردم و اکثرا جوانها هر روز به آن مراجعه می کنند و یا در شبانه روز چند باری آخرین رخدادهای شخصی را در آن دنبال می کنند ، سایت Facebook است. هر کجا که می روی چه در دانشگاه و چه در محیط کار و یا همینطور در محیط خانه پنجره سایت در گوشه ای از صفحه اصلی کامپیوتر خود نمایی می کند . جالب اینجاست افرادی که تا پیش از این برای صرف وقت و یا استراحت در هنگام کار ، به سایتهای خبری مراجعه می کردند امروز ترجیج می دهند تا با رفتن به این سرای مجازی ، مروری کوتاه بر آخرین اوضاع و احوال دوستان و آشنایان نموده و یا احیانا نیم نگاهی به جدیدترین عکسهای آنان بیندازند . خیلی وقتها به خود می آیی و می بینی چند دقیقه ای است که تمام وقتت صرف دیدن عکسهای کسانی شده است که هیچ کدام از آنها را نمی شناسی . کاربران هم دیگر به جای ارسال پیامهای کوتاه تلفنی و یا ایمیل ، با ارسال یک پیام کوتاه بر روی Wall یک دوست ، قرارهایشان را تنظیم می کنند و یا درباره نوع لباس و یا غذایی که قرار است همان شب بپوشند ، به بحث می پردازند و البته تو زمانی از این تبادل اطلاعات مطلع می گردی که موشکافانه ، آنها را اتفاقا هیچ ارتباطی هم به تو ندارند ، با دقت دنبال کرده باشی .
البته این پدیده ی به نسبت جدید ، خوبیهایی هم دارد . از جمله آنکه سایتهای خبری همچون BBC که به میزان مراجعه کاربران اینترنتی به این سایت پی برده اند، برای جذب مخاطبان بیشتر ، در پایان هر خبری که در سایت خود می آورند؛ پیوندی را برای ارسال مطلب مربوطه به این شبکه ایجاد می نمایند و از این طریق مراجعه کنندگان وب سایت Facebook ، قادر خواهند بود چند دقیقه ای از وقتشان را نیز به خواندن این خبرها و یا مشاهده یک گزارش علمی اختصاص بدهند و احتمالا با ارسال نظر شخصی شان ، مجالی مجازی برای تعاطی افکار فراهم آورند . به عنوان نمونه ، چندی پیش سایت Facebook با همکاری سایت و شبکه خبری CNN ، به پخش مستقیم مراسم تحلیف بارک اوباما پرداخت و به دنبال آن محلی شد برای تبادل نظر میان کاربران در ارتباط با رییس جمهوری جدید ایالات متحده آمریکا . البته این آزادی بیان دارای محدودیتها و سانسورهایی هم هست که در این باره میتوان به عدم انعکاس اخبار مربوط به منازعه غزه و حملات اسراییل به این منطقه از سوی گردانندگان سایت اشاره نمود .
البته این پدیده ی به نسبت جدید ، خوبیهایی هم دارد . از جمله آنکه سایتهای خبری همچون BBC که به میزان مراجعه کاربران اینترنتی به این سایت پی برده اند، برای جذب مخاطبان بیشتر ، در پایان هر خبری که در سایت خود می آورند؛ پیوندی را برای ارسال مطلب مربوطه به این شبکه ایجاد می نمایند و از این طریق مراجعه کنندگان وب سایت Facebook ، قادر خواهند بود چند دقیقه ای از وقتشان را نیز به خواندن این خبرها و یا مشاهده یک گزارش علمی اختصاص بدهند و احتمالا با ارسال نظر شخصی شان ، مجالی مجازی برای تعاطی افکار فراهم آورند . به عنوان نمونه ، چندی پیش سایت Facebook با همکاری سایت و شبکه خبری CNN ، به پخش مستقیم مراسم تحلیف بارک اوباما پرداخت و به دنبال آن محلی شد برای تبادل نظر میان کاربران در ارتباط با رییس جمهوری جدید ایالات متحده آمریکا . البته این آزادی بیان دارای محدودیتها و سانسورهایی هم هست که در این باره میتوان به عدم انعکاس اخبار مربوط به منازعه غزه و حملات اسراییل به این منطقه از سوی گردانندگان سایت اشاره نمود .
به نظر می رسد از یکسو مرز و فاصله میان انسانها و از سوی دیگر گرفتاریهای روز مره آنان چنان فزونی یافته که دیگر از ارتباطات صمیمی و دوستانه قدیم خبری نیست . آدمها ، خودشان به دست خودشان این ارتباطات مستقیم و بی واسطه را کمرنگ کرده اند و به هزار و یک بهانه از همدیگر فاصله گرفته اند و حال سعی می کنند از طریق این گذرگاه مجازی و البته هزاران راه و روش اینترنتی دیگر، تظاهر به نزدیکی با هم و خلاصه دوستی های عمیق و مستحکم نمایند اگرچه از سوی دیگر نمی توان انکار نمود که پیشرفتهای تکنولوژی و ارتباطات ، معادلات روابط انسانی را دگرگون کرده و شکل و قیافه ای جدید به آن داده اند .
و اما دو نکته
نخست - این سایت بنا بر آمار ارائه شده در دسامبر سال 2008 بیش از 140 میلیون عضو در سراسر جهان دارد و جزو یکی از پنج پرببیننده ترین سایتهای دنیا به حساب می آید .سایت مزبور که محل تولد آن دانشگاه هاروارد است ، در واقع پایگاهی اطلاعاتی و اجتماعی محدود به دانشجویان این دانشگاه بوده که رفته رفته به سایر دانشگاههای آمریکا نیز گسترش یافته است است. مالک اصلی سایت، در حقیقت، مارک زوکربرگ 23 ساله ، دانشجوی سابق دانشگاه هاروارد است که در آغاز این شبکه را برای دانشگاه طراحی کرده و امروزه با گسترش آن به چهارسوی دنیا ، به یکی از ثروتمندترین مردان جهان تبدیل شده است . از تاریخ دوم اکتبر سال 2008 و همگام با گسترش دامنه ی سایت ، مقر بین المللی آن برای اروپا، افریقا و خاورمیانه شهر دوبلین در ایرلند تعیین شده که البته با توجه به هزینه های مالیاتی در بازار اروپایی و محاسبات اقتصادی ، گزینه مناسبی برای گردانندگان امریکایی آن محسوب می شود. دیگر آنکه عنوان این سایت در واقع نشات گرفته از نام آلبوم های عکس دسته جمعی ای است که در آخر سال از دانش آموزان و دانشجویان مدارس و دانشگاهها گرفته می شود . این آلبوم های عکس به Facebook album معروف هستند.
و اما دو نکته
نخست - این سایت بنا بر آمار ارائه شده در دسامبر سال 2008 بیش از 140 میلیون عضو در سراسر جهان دارد و جزو یکی از پنج پرببیننده ترین سایتهای دنیا به حساب می آید .سایت مزبور که محل تولد آن دانشگاه هاروارد است ، در واقع پایگاهی اطلاعاتی و اجتماعی محدود به دانشجویان این دانشگاه بوده که رفته رفته به سایر دانشگاههای آمریکا نیز گسترش یافته است است. مالک اصلی سایت، در حقیقت، مارک زوکربرگ 23 ساله ، دانشجوی سابق دانشگاه هاروارد است که در آغاز این شبکه را برای دانشگاه طراحی کرده و امروزه با گسترش آن به چهارسوی دنیا ، به یکی از ثروتمندترین مردان جهان تبدیل شده است . از تاریخ دوم اکتبر سال 2008 و همگام با گسترش دامنه ی سایت ، مقر بین المللی آن برای اروپا، افریقا و خاورمیانه شهر دوبلین در ایرلند تعیین شده که البته با توجه به هزینه های مالیاتی در بازار اروپایی و محاسبات اقتصادی ، گزینه مناسبی برای گردانندگان امریکایی آن محسوب می شود. دیگر آنکه عنوان این سایت در واقع نشات گرفته از نام آلبوم های عکس دسته جمعی ای است که در آخر سال از دانش آموزان و دانشجویان مدارس و دانشگاهها گرفته می شود . این آلبوم های عکس به Facebook album معروف هستند.
دوم - از آنجاییکه شاید برخی با تمام قابلیتهای امنیتی سایت آشنا نبوده و از اینکه اطلاعات شخصی شان در معرض دید دیگران قرار دارد ، رضایت چندانی نداشته باشند ، بهمین دلیل یاد آوری این نکته خالی از لطف نیست که کاربران در صورت تمایل قادرند میزان دسترسی دیگران به اطلاعات شخصی شان را تا جایی که بخواهند، محدود نمایند . در حقیقت ، این بستگی کامل به کاربر دارد که تا چه میزان به دیگران اجازه ورود به حریم شخصی خود را می دهد . البته این امکان که بر پایه التزام سایت به اعمال قوانین حمایتی حریم شخصی افراد در قوانین داخلی کشورها و یا کنوانسیونهای حقوق بشری و بین المللی ایجاد گردیده ، تا سر حد ممکن مانع از سوستفاده کاربران از اطلاعات شخصی و مراسلات اینترنتی یکدیگر می شود . در این راستا می توان به ماده 8 کنوانسیون اروپایی حقوق بشر اشاره نمود که تضمین گر احترام به حریم شخصی و خانوادگی افراد می باشد . در بند اول این ماده آمده است که حق هر فردی است که به حریم شخصی و خانوادگی او ، محل اقامتش و همچنین مراسلات وی احترام گزارده شود .
آرمین برومند – اشاره به مطلب فوق با ذکر منبع و نام نگارنده آن ، مجاز می باشد.
آرمین برومند – اشاره به مطلب فوق با ذکر منبع و نام نگارنده آن ، مجاز می باشد.
